CÜMLEDE ANLAM İLİŞKİLERİ
NEDEN – SONUÇ İLİŞKİSİ
♦ Selam vermedim diye bana darılmış.
♦ Gerekli önlemler alınmamış ki bu kadar can kaybı oldu.
♦ Metro, hizmete başladı; trafik biraz rahatladı.
♦ Ben yarime gül demem; gülün ömrü az olur.
♦ İstediklerini almadım, benimle konuşmuyor.
♦ Hasta olduğum için okula gitmedim.
♦ Yağmurun yağması ile trafik aksadı.
♦ Yüzme bilmediğinden denize girmedi.
♦ Sınavda heyecanlandığı için bazı soruları yapamadı.
♦ Bakımsızlıktan ev harabeye dönmüştü.
♦ Matbaanın bulunmasıyla okuma yazma oranı arttı.
♦ Aşırı sıcaklar can kaybına yol açtı.
♦ Yoğun kar yağışı nedeniyle yollar trafiğe kapatıldı.
♦ Hediye almadım diye bana darılmış.
AMAÇ – SONUÇ İLİŞKİSİ
♦ Borçlarından kurtulmak için evini satmış.
♦ Ailesini görmeye Almanya’ ya gitmiş.
♦ Başbakan, ticari anlaşmalar yapmak üzere yurtdışına çıkıyor.
♦ Bu, bizi birbirimize düşürmek maksadıyla söylenmiş bir sözdür.
♦ Şair, şiirinde herkes anlayabilsin diye yalın bir dil kullanmış.
♦ Yazar,eleştirmene şirin görünmek maksadıyla iki yüzlü davranıyor.
♦ Yazdıklarını sıradan okurların bile anlayabilmesi için mecazlı söyleyişlerden, abartıdan kaçınır.
♦ Sizinle görüşmek için iki gündür bekliyorum.
♦ Sebze alacaktı; manava gitti.
♦ Buraya araştırma yapmaya geldim.
AÇIKLAMA CÜMLELERİ
♦ Bugün dışarı çıkmayacağım; çünkü yarın sınavım var.
♦ Çok güzel bir arabası var; anlaşılan zengin bir adam.
♦ Gözleri kızarmıştı, dudakları titriyordu; ağlayacak gibiydi.
♦ Yazar bu son makalesinde içeriği dar tutmuş;bu konuda bilgisiz olmalı.
♦ Dili bir kağıda benzetebiliriz. Düşünce kağıdın ön yüzü; ses arka yüzüdür.
♦ Bu gün okullar tatil; çünkü kar yağdı.
♦ Mimar Sinan’ın yapılarında olağanüstü bir bitmişlik vardır. Ne bir tuğla eksik ne bir tuğla fazla.
♦ Bazen keşke gazete olmasaydı diyorum. Gazetenin zamanımı çaldığını düşünüyorum.
♦ Türkçe yazılısından çok iyi bir not alamadım; çünkü çok iyi çalışmadım.
KOŞUL ( ŞART ) CÜMLELERİ
♦ Sana kitabımı veririm; ama geri vereceksin.
♦ Onunla tekrar görüşmek üzere ayrıldık.
♦ Benden özür dilemedikçe seninle konuşmayacağım.
♦ Sözümü dinlersen kazançlı çıkarsın.
♦ Gözlerimin içine baksa onu ne kadar sevdiğimi anlar.
♦ Erken yattın mı erken kalkarsın.
♦ Eski borcunu ödemeden para alamazsın.
♦ Biraz çalışsa o da başaracak.
♦ Seninle gelirim; ancak biraz bekleyeceksin.
♦ Bilgilerimi artırdıkça mutlu oluyorum.
♦ Çocuğunu iyi terbiye ettiyse, ona karşı çıkmaz.
♦ Kaan’da bizden olursa kesin kazanırız.
♦ Beni döverse öğretmene söylerim.
♦ Başımı ıslatınca başım çok ağrıyor.
♦ Eski arkadaşlarım aklıma gelince hüzünleniyorum.
♦ Sanatçı yapıtında toplumu anlatırsa ölümsüzleşir
♦ Akşam baban gelsin , alışverişe çıkarız.
♦ Müzik dinleyebilirsin ama sesini fazla açmayacaksın.
♦ Akşama geri vermek üzere bu kitabı alabilirsin.
♦ Bizim buralara yağmur yağdıkça her yer toprak kokardı.
AYNI – YAKIN ANLAMLI CÜMLELER
♦ Eleştirmenler bir yapıtı anlamak ve anlatmak yerine, yapıttan yola çıkarak çeşitli konulardaki düşüncelerini dile getiriyorlar.
♦ Eleştirmenlerin eleştiri adı altında ürettikleri, yalnızca kendi dünya görüşleri, kendi deneyimleridir.
♦ Sanatçı başkalarına öykünmemelidir.
♦ Bir kişi özgün olmadıkça sanatçı olamaz.
KARŞIT – ANLAMCA AYKIRI CÜMLELER
♦ Bu adam çok varlıklı; ama cimri.
♦ Çok zeki; ne var ki çok da tembel.
♦ Bir yanımız yaprak döker, bir yanımız bahar bahçe.
♦ Bir sanat yapıtı gerçekçi olduğu ölçüde beğenilir ve kalıcı olur.
♦ Duygu ve hayalden yoksun bir yapıt, estetik özellik kazanamayacağı için sanat yapıtı sayılamaz.
AŞAMA BİLDİREN CÜMLELER
♦ Yıldan yıla kötüleşiyor işler.
♦ Kadın giderek daha da fenalaşıyor.
♦ Havalar gittikçe soğuyor.
♦ Bu çocuğun günden güne huyu değişiyor.
♦ Ülkemiz her geçen yıl biraz daha büyüyen ekonomisiyle gelecekte gelişmiş ülkeler seviyesine çıkacaktır.
KARŞILAŞTIRMA CÜMLELERİ
♦ Köpekler,kedilere göre daha sadık.
♦ Maviyle yeşilin buradaki akıl almaz berraklığı karşısında, İzmir Körfezi’nin içler acısı halini bir kez daha anımsıyorum.
♦ Sen de onun gibi başarılı bir öğrencisin.
♦ O, sanatçılar arasında eşi az bulunur bir insandı.
♦ Annem, babamdan daha çok ilgileniyor benimle.
♦ Öğretmen sınıfın en çok konuşanını öne oturttu.
♦ Ona aldığım kalem daha çok benim işime yaradı.
♦ Sinema da tiyatro gibi görsel bir sanattır.
♦ Doğu Anadolu’nun kışı Akdeniz Bölgesi’ne göre daha çetin geçer.
♦ Yahya Kemal de Necip Fazıl da şiirlerinde ölüm temasına çok yer vermiştir.
♦ Bu yılki ürün geçen yıla nazaran daha bereketliydi.
♦ Sanatçı,diğer çağdaşlarına göre daha sade bir dil kullanmıştır.
ÖZEL – GENEL DURUM CÜMLELERİ
♦ Milli Edebiyat, Türk edebiyatının önemli bir dönemidir.
♦ Nevşehir’deki okulların en iyisi Altınyıldız’dır.
SORU CÜMLESİ
GERÇEK SORU CÜMLESİ
♦ Bu kitabı mı beğendiniz?
♦ Yarın da buraya gelecek misin?
♦ Sizi neden mi aradım?
SÖZDE SORU CÜMLESİ
♦ Bütün bunları ben mi söylemişim?
♦ Hani, buraya gelince bize uğrayacaktın?
♦ Ben kimseye kötülük eder miyim?
♦ Rahat yaşamayı kim istemez?
ÜNLEM CÜMLESİ
♦ Ah, elim kırılsaydı da ona vurmasaydım!
♦ Seni bağışladım sanma ha!
♦ Yazık, onu bir daha göremeyeceğiz!
♦ Hadi gelmedin, bir haber gönderseydin!
♦ Keşke bizim de böyle bir babamız olsa!
♦ Ne kadar da yaramaz bir çocuk!
♦ Sana bunun hesabını sorarım!
KAVRAM DÜZEYİNDE CÜMLE YORUMU
YALINLIK: Duygu ve ya düşüncelerin süse, gösterişe kaçılmadan anlatılması özelliğidir. (Sadelik, süssüz anlatım, özentisiz anlatım, sanatsız anlatım.)
DURULUK: Bir cümlede gereksiz sözcük ve ya sözlerin olmaması özelliğidir. Sebzeler önce sıcak suda haşlanır.
Burada sıcak su gereksiz sözcüklerdir. Haşlama işlemi zaten sıcak suda yapılır.
ÖZLÜLÜK: En az sözcükle anlam yoğunluğu (düşünce derinliği) sağlama özelliğidir. Atasözleri ve özdeyişler buna örnektir.
AÇIKLIK: Bir cümleden, bir anlam çıkması, özelliğidir.
Karşıtı › Anlamı kesin olmayan cümle, anlamca bulanık cümle.
“Dertlerini dinleyecek zamanım yok.”
(Kimin dertleri? Belirtilmemiş.)
“Öğrenciler neden sınıfta kaldı?”
(Öğrenciler dersten mi kaldı yoksa şu anda sınıftalar mı? Anlamca bulanık.)
AKICILIK: Sert sessizlerin ve ya benzer hecelerin kullanılmaması özelliğidir.
Çocuk ağaçtan aşağı düştü. (Kakışmalı, takırtılı anlatım. Çok fazla sert sessiz harf var.)
Dedem eve geldi. (Akıcı anlatım.) Okuyucuyu sıkmayan, sürükleyici bir anlatıma sahip olma demektir.
ÖZGÜNLÜK: Nitelikleri bakımından kendine has özellikleriüstün olan, benzeri olmayan, orijinal. Parçalarda genelde taklitçilikten kaçınma ve yenilikçi olmayla açıklanır.
DOĞALLIK: Yapmacıksız, süs ve özentiden uzak, günlük hayatta olduğu gibi olma demektir.
Doğallık (içtenlik): Duygu ve düşüncelerini içinden geldiği gibi verme özelliğidir.
Sayfalar: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26
(77 oy, ortalama: 4.56 / 5)
Yükleniyor ...
7 Aralık 2007 saat 17:01
Çok güzel olmuş, okudum. Emeği geçenlere teşekkür ederim.
22 Aralık 2007 saat 02:29
Ellerinize sağlık, çok güzel olmuş. Ülkede böyle öğretmenler olduğunu görmek insana mutluluk veriyor.Çalışmalarınızda başarılar diliyorum.
25 Aralık 2007 saat 08:50
Hayırlı ,uğurlu olsun. Çok güzel olmuş, okudum. Emeği geçenlere teşekkür ederim.
10 Ocak 2008 saat 23:06
Süper olmuş ,çok beğendim. Ayrıca çok yardımcı oldular bana, bu konuyu yayınlamakla. Bunu üreten veya yayınlayan tüm öğretmenlere teşekkür ediyorum.
29 Ocak 2008 saat 20:04
Öğretmenim siteniz gerçekten çok güzel ve yararlı.Sizi kalpten kutluyor,çalışmalarınızda başarılar diliyorum.Sitenize döküman göndermek için ne yapabilirim?
22 Şubat 2008 saat 11:41
Ellerine sağlık, çok güzel olmuş. Çok faydalı ve çok beğendim.
5 Mart 2008 saat 23:06
Tebrikler çok güzel, harika olmuş.
16 Mart 2008 saat 11:15
Bence çok güzel bir çalışma olmuş.
31 Mart 2008 saat 12:46
Öğretmenim tüm sitenizi gezdim ve gördüm, çok beğendim. İnşallah emeğinizin karşılığını alırsınız.Çok çaba sarf etmişsiniz.Size ve emeklerinize çook teşekkür ediyorum.
12 Nisan 2008 saat 11:37
Siteniz cok verimli,çalışmalarınız için teşekkür ederim.Daha fazla test bulma imkanı olursa daha da verimli olacaktır.
3 Mayıs 2008 saat 05:14
Bu güzel sayfa için ben de tebrik ederim. Ancak sanırım konu başlıklarında bir eksik var.Konu başlıklarının arasında asıl olması gereken zamanlar yok, yanılıyor muyum?
29 Ağustos 2008 saat 09:20
Merhaba,
Öncelikle sitenizden yararlandığımı belirtmek isterim. Çok güzel, sade ve işlevsel. Çok teşekkür ederim.Yapım ve çekim eklerine yer verilmemiş mi yoksa ben mi farketmedim?İyi çalışmalar.Feray
15 Ekim 2008 saat 17:32
Ya süpersiniz çok güzel olmuş.Sizi candan kutlarım.
24 Ekim 2008 saat 10:17
Bu siteyi çok beğendim.Kurduğunuz için teşekkür ederiz.Selamlar.
3 Aralık 2008 saat 23:33
Ellerinize sağlık, çok güzel.Yazılıma çalıstım.
27 Aralık 2008 saat 12:56
Bu siteden çok memnun kaldım.Herkesin girmesini isterim.Ben de bu siteyi öğretmenimiz sınav yaparken bir yere yazmıştım.Gerçekten çok hoşuma gitti.Herkesin her gün bu siteye girmesini isterim ve dediğimi yaparlarsa çok mutlu olacağım.Son olarak siteyi yapan kişiye
teşekkürlerimi sunmak isterim.
27 Aralık 2008 saat 13:05
Merhaba,
Bu site çok güzel çok hoşuma gitti.Öncelikle siteyi hazırlayanlara teşekkürlerimi sunmak isterim.Herkesin bu siteye girmesini isterim.Türkçe yazılıma çalıştım.Ama daha çok ders ve konu koyabilirsinizveya sesli anlatım yapabilirsiniz.Birazda dinlediğimiz veya okuduğumuz konuyla ilgili test koyabilirsiniz.Bu siteye nasıl bazı şeyleri ekleyebilirim?Bir şey daha sormak istiyorum.Yazılı sorularına girdim ama bir şey çıkmadı.Nasıl yazılı sorularına bakabilirim?Sorularıma cevap verirseniz sevinirim.Son olarak ellerinize sağlık.
4 Ocak 2009 saat 17:06
Çok güzel sizin sayenizde yazılıdan 100 aldım teşekkürler.
4 Ocak 2009 saat 17:11
Teşekkürler.Keşke böyle anlatım olsa, annelerimizle çalışmaya hiç gerek kalmaz.Teşekkürler, devamını bekleriz.Burasını çok iyi bir site.Levent öğretmenim tebrikler, çok iyi bir çalısma.Benim Türkçem biraz kötü idi sayenizde düzeldi.Ben Ataköy İlköğretim okulundan Enes.
4 Ocak 2009 saat 22:37
Çok güzel olmuş.
5 Ocak 2009 saat 19:05
Çok güzel olmuş.
8 Ocak 2009 saat 21:06
Çok güzel olmuş.Bu yazıları kim yazdıysa veya nerden aldıysa veya öğretmen yazdıysa çok teşekkür ediyorum. Harika
13 Ocak 2009 saat 15:42
Çok güzel olmuş kardeş, çok beğendim.
2 Şubat 2009 saat 11:45
Sizin sayenizde SBS’yi kazanabilirim.
2 Şubat 2009 saat 13:31
Bu site ve anlatılanlar çok güzel.Ben çok beğendim.Lütfen bu iletiyi gönderir göndermez yayımlayın.Bu çok güzel bir site.Ayrıca Demre/Antalya Yunus Emre İ.O 5-A sınıfına selamlar.
6 Şubat 2009 saat 13:14
Çok güzel bir site ama birde anlattıklarınıza soru ekleyin.Sizce böyle daha güzel olmaz mı?
Ayrıca İstanbul K.Çekmece Mustafa Pars İ.O. dan 5-D ye selamlar.
22 Şubat 2009 saat 18:51
Çok güzel.
23 Şubat 2009 saat 21:54
Ne varsa bu Yağmuroğlularda var, teşekkürler. Hele üyelik istemeden, böyle benim gibi teknoloji özürlüleri için mükemmel sağolun.
3 Mart 2009 saat 20:24
Hocam süper üzeri süper.
4 Mart 2009 saat 18:51
Gerçekten süper, tebrikler çok işime yaradı. Çok çok teşekkür ederim.
11 Mart 2009 saat 11:08
Gerçekten çok güzel bir site. Türkçe yazılım olunca buradan çalışıyorum. Çok sağolun. Sizin sayenizde inşallah tam not alacağım. Çok teşekkür ederim.
14 Mart 2009 saat 19:34
Bence bu site çok harika.Ama istediğim bir şeyi koymamışsınız.Onu da koyarsanız çok sevinirim.Onlar anlam kayması ve ismin halleri. Bir de sorular olursa daha da çok seviniceğim.
15 Mart 2009 saat 16:04
Testlerinizi çözdüm. 0 yanlış çıktı. Hep sizden test alıyorum.Öğretmenim bize bu testten soru soruyor.Sizi çok seviyorum.Teşekkür ederiz. 4-B
15 Mart 2009 saat 16:10
Çok güzel bir site bu.Daha güzel testler bekliyoruz.Sınıf sizin sitenizi seviyor.Hatta testlerinizi çözüyorum.Emeği geçen herkese teşekkür ederim.Çok güzel bir çalışma, sağolun.
16 Mart 2009 saat 19:51
Çok güzel bir site. Öğretmeni hiç anlamıyordum. Anlatırken bu sitede daha iyi kavradım ve öğrendim.
18 Mart 2009 saat 19:21
Türkiye’ye aile başına 3 çocuk yerine böyle öğretmen lazım.
18 Mart 2009 saat 21:40
Ben çok beğendim, teşekkürler.
18 Mart 2009 saat 22:55
Teşekkürler sınavım vardı, çok yardımcı oldu.
18 Mart 2009 saat 22:59
Allah razı olsun.
23 Mart 2009 saat 17:32
Örnek olsa iyi olur, ama yine de sağolun.
26 Mart 2009 saat 17:52
Çok güzel olmuş, ellerinize sağlık.
29 Mart 2009 saat 16:55
Yararlı oldu teşekkürler.
6 Nisan 2009 saat 22:41
Harika, müthiş güzel bir site hazırlamışsınız.Teşekkür ederim. İstediğim herşey fazlasıyla var.
7 Nisan 2009 saat 16:03
Bence çok güzel olmuş, emeği geçenlere teşekkür ederim.
14 Nisan 2009 saat 18:06
Emeği geçen Levent YAĞMUROĞLU ‘na çok teşekkür ederim
15 Nisan 2009 saat 12:20
Çok güzel olmuş, ben bilgiler edindim.
15 Nisan 2009 saat 22:14
Çok güzel olmuş bence de arkadaşlar.
28 Nisan 2009 saat 15:06
Tek kelime ile harika.Tüm emeği geçenlere sevgiler,saygılar,başarılar diliyorum.Gönülden teşekkürler.
3 Mayıs 2009 saat 10:06
Bence çok güzel, çünkü sınava çalışmama yardımcı oldu ve bu arada bu sayfayı açıp çalışınca sınavdan 100 aldım. Çok teşekkürler, bu sayfada emeği geçen herkese saygılar ve sevgiler
7 Mayıs 2009 saat 18:56
Keşke test soruları da koysaydınız..Ama iyi olmuş gerçekten.
21 Mayıs 2009 saat 19:30
Süper, bizim hocadan güzel anlatmışsınız.
27 Mayıs 2009 saat 07:35
Çok güzel bir site gerçekten. Türkçe yazılılarımı çalışmama faydası oldu. Bu konuları tekrar etmiş oldum. Aynı zamanda sitede emeği geçen herkese teşekkürlerimi sunuyorum.
27 Mayıs 2009 saat 19:59
Bu siteyi çok beğendim, kuranlara çok teşekkür ederim.
1 Haziran 2009 saat 19:18
Zamir ile ilgili ödevimi hemen yazdım.Öğretmenim çok beğendi.
30 Eylül 2009 saat 07:09
Yarın Türkiye genelinde sınavım vardı, ona kolayca çalıştım.
12 Ekim 2009 saat 11:36
Siteniz çok başarılı, çok çok çok başarılı olmasını diliyorum.Eğitimleri online oyun sistemlerine çevirme gibi bir çalışmada bulunursanız çok etkili olacağına inanıyorum.Tüm eğitimcilerimizin sizin gibi teknolojiyi takip etmesini ve çalışmalarını internet ortamında yayınlaması dileğiyle.Teşekkürler.
1 Kasım 2009 saat 21:02
Çok güzel olmuş. Emeği geçen herkesi içten dileklerimle kutluyorum.
4 Kasım 2009 saat 21:05
Emeği geçen bütün öğretmenlerimize çok teşekkür ederim. Umarım bu tarz çalışmalar genele yayılır ve dilimiz üzerindeki yozlaşma bir nebze olsun yavaşlar. Çocuklarımızın dil bilgisi kurallarını hiçe sayarak yaptıkları yazışmalar öyle safhaya gelmiş durumdaki artık yazdıklarını anlayamaz hale geldik. Tekrar çok teşekkür ederim. Başarılar.
22 Kasım 2009 saat 13:59
Bütün emeği geçenler sağ olsunlar.
22 Kasım 2009 saat 14:00
Gerçekten çok güzel olmuş vallahi.
23 Aralık 2009 saat 15:03
Çalışma da olsaydı iyi olurdu.
24 Aralık 2009 saat 13:38
Çok güzel yapmışsınız.
29 Aralık 2009 saat 19:34
Çok güzel.
4 Ocak 2010 saat 16:34
Emeği geçenlere çok çok teşekkür ediyorum. Buradan yazılıma çalıştım ve bu siteden dolayı yazılımdan 100 aldım. Daha çok bilgi bekliyoruz.
6 Ocak 2010 saat 08:49
Çok teşekkürler
6 Ocak 2010 saat 08:54
Bence bu site çok iyi, hep böyle iyi siteler çıksın isterim. Bu sitenin benim derslerime yardımı çok oldu. O yüzden bu siteyi yapan hocaya çok teşekkür eder ellerinden öperim.
10 Ocak 2010 saat 16:20
Bravo emeği geçenlere.
16 Ocak 2010 saat 11:04
Sayın Hocam,
Gerçekten çok güzel, çok faydalı bir çalışma yapmışsınız. Sitenizi hemen sık kullanılanlara ekledim. Ben ve Ankara’da Maltepe İlköğretim Okulu 4. sınıf öğrencisi olan oğlum sitenizden çok faydalanacağız. Başta siz olmak üzere emeği geçen herkese çok teşekkürler.
26 Ocak 2010 saat 12:58
Çok teşekkür ederiz öğretmenim. Sayenizde oğlumla çok güzel çalıştık.
24 Şubat 2010 saat 19:21
Bu site çok güzel gerçekten.Güzel anlatılmış konular var ve testler ilgimi çekiyor.
8 Nisan 2010 saat 12:37
Ben bu siteye bayıldım hocam, gerçekten sağ olun.
30 Nisan 2010 saat 14:02
Valla çok teşekkkürler. Neredeyse bütün internet sayfalarına girdim, yoktu. Emeği geçen herkese çok tesekkürler. Elleriniz dert görmesin, çok sağ olun.
30 Nisan 2010 saat 18:41
Süper! Hazırlayanı bilmiyorum; ama yine de çok sağol.
30 Mayıs 2010 saat 10:14
Çok teşekkür ederim.